Zamek w średniowieczu stanowił siedzibę rycerza, lub wysokiego urzędnika państwowego (zamek należący bezpośrednio do władcy). Zamki budowane były przeważnie z kamienia (południe Polski) lub cegły (północ). W Polsce zamki pojawiły się w drugiej połowie XIII wieku, wraz z postępującym rozbiciem dzielnicowym. Sposoby budowania zamków zaczerpnięte zostały z Europy zachodniej. Wówczas w rycerskich grodach drewnianych oraz większych grodach książęcych zaczęły pojawiać się elementy murowane. Każdy książę dzielnicowy, chciał posiadać własna stolicę, która łączyła by w sobie funkcje obronne i administracyjne. Często książęta dzielnicowi walczyli między sobą, musieli też nie raz odpierać ataki zewnętrznych wrogów, których nie brakowało. Z chwilą zjednoczenia kraju pod niebezpieczeństwa zewnętrzne nie zmniejszyły się, a nawet na niektórych granicach uległy spotęgowaniu. Z tego powodu król Kazimierz Wielki rozpoczął intensywną rozbudowę systemu obronnego w państwie. Kosztem skarbu królewskiego wybudowano w okresie panowania tego władcy co najmniej 53 zamki i mury obronne 27 miast. Możnowładcy wznieśli natomiast 13 zamków i obwarowali 2 miasta. Razem z istniejącymi już fortyfikacjami tworzyły one celowo rozmieszczone linie i strefy obronne. Tereny obecnej Polskie obejmują także byłe posiadłości Zakonu Krzyżackiego. Krzyżacy wznieśli ponad 200 zamków, które w większości powstały w drugiej połowie XIV wieku. Początkowo (XIII wiek) były to grody-zamki zbudowane z drewnianych bali, gliny i ziemi. Później zaczęto wznosić zamki ceglane. Zamki były niezbędnym elementem utrzymania kontroli Zakonu nad podbitą ludnością pruską, a później odegrały ogromną rolą w wojnach krzyżacko-polskich. Zamki na terenie Polski można podzielić według kilku kategorii: Zamki nie sprzężone z fortyfikacjami miejskimi, stanowiące samodzielny punkt obronny. Czasami zamki takie znajdowały się w bliskim sąsiedztwie miast, czasami stały na uboczu lub z dala od większych siedzib ludzkich. Zamki sprzężone z fortyfikacjami miejskimi, ale posiadające niezależność wojskową. Zamki znajdujące się wewnątrz fortyfikacji miejskich, stanowiący ich główny element. Mogły one się znajdować w centrum miasta, jako siedziba urzędnika królewskiego/książęcego lub znajdować się w pobliżu głównej bramy miejskiej. Podział według ukształtowania przestrzennego: Zamki o planie regularnym, najczęściej czworoboku (kwadratu, prostokąta, wieloboku wymiarowego lub koła). Zamki nieregularne wybudowane na planie dowolnym. Układy regularne i nieregularne często były zależne od ukształtowania terenu. Na terenach podwyższony dominowały zamki o kształcie nieregularnym na terenach płaskich – regularnym.